Κάπνισμα και άθληση


01/02/2009 — δημοσίευση του Sensei Νίκου Κορρέ σε περιοδικό.


Η ιστορία του καπνού ξεκινά τον 17ο αιώνα στην Ευρώπη από ένα Γάλλο πρεσβευτή (Ιωάννης Νικότ) σαν δώρο προς τη βασίλισσα της Γαλλίας. Από τότε μέχρι σήμερα η εξάπλωση του φυτού είναι ταχύτατη. Κανείς δεν θα μπορούσε εκείνα τα χρόνια να φανταστεί ότι μια τέτοια συνήθεια θα αποτελούσε έναν από τους μεγαλύτερους κινδύνους της ανθρωπότητας.

Στατιστικά: 500.000 θάνατοι καταγράφονται μόνο στην Ευρώπη ετησίως εξαιτίας του καπνίσματος. Οι γεννήσεις από καπνιστές γονείς είναι συνήθως προβληματικές, τα παιδιά αυτών των γονιών έχουν αυξημένη θνησιμότητα και μεγαλύτερη πιθανότητα να νοσήσουν από παθήσεις των πνευμόνων. Μελέτες δείχνουν μια σχέση μεταξύ του αιφνίδιου θανάτου των βρεφών και των καπνιστών γονέων. Τα παιδιά με πατέρα καπνιστή έχουν πολλαπλάσιες πιθανότητες να παρουσιάσουν καρκίνο από τα παιδιά μη καπνιστών. Οι έφηβοι είναι πιο επιρρεπής ομάδα στο κάπνισμα. Το 90% των σημερινών καπνιστών έχουν ξεκινήσει πριν την ηλικία των 18! Μέχρι το 2025 θα έχουν πεθάνει 100.000.000 άνθρωποι εξαιτίας του τσιγάρου με ένα μεγάλο ποσοστό να είναι άνθρωποι μικρής και μέσης ηλικίας.

Επιπτώσεις στην υγεία: Μερική απώλεια όσφρησης, και όρασης (συχνή αιτία τύφλωσης), μείωση της γονιμότητας, στείρωση, απώλεια μνήμης, καρδιακά και πνευμονικά νοσήματα, καρκίνος, μειωμένη ευφυΐα, δερματικές παθήσεις (πρόωρη γήρανση, δερματίτιδες).

Επιπτώσεις στην άθληση: Η κυριότερη επίπτωση είναι στον τομέα της φυσικής κατάστασης. Γνωρίζω πολλούς αθλούμενους οι οποίοι είναι καπνιστές και μου λένε ότι δεν έχουν καμία συνέπεια στη φυσική τους κατάσταση χωρίς βέβαια να γνωρίζουν πως θα ήταν αν δεν κάπνιζαν. Το κάπνισμα δυσκολεύει τη δημιουργία μιας αθλητικής φυσικής κατάστασης, κατά συνέπεια και κάποιας επιτυχίας η οποία μπορεί να στηρίζεται κατά ένα μεγάλο μέρος σε αυτήν. Μετά από μερικά δευτερόλεπτα αφού ανάψετε ένα τσιγάρο η καρδιά ανεβάζει παλμούς και στενεύουν οι αεροφόροι οδοί προς τους πνεύμονες, αλλά η επιβάρυνση του οργανισμού δε σταματάει εδώ, το μονοξείδιο του άνθρακα που περιέχεται στο τσιγάρο έχει την ικανότητα να αφομοιώνεται καλύτερα από το αίμα μας σε σχέση με το οξυγόνο. Όλα αυτά δημιουργούν ένα φαύλο κύκλο στον οποίο ο οργανισμός λόγω της αθλητικής δραστηριότητας ζητά οξυγόνο και εμείς κλείνουμε την είσοδο του και στη συνέχεια τον εμπλουτίζουμε με τοξικό μονοξείδιο, μη μπορώντας να αντιδράσει ανεβάζει παλμούς και επιταχύνει το ρυθμό της αναπνοής. Όταν λέμε όμως καλή φυσική κατάσταση εννοούμε να παράγουμε το περισσότερο δυνατό έργο με τη λιγότερη καρδιακή προσπάθεια, έτσι όσο και αν πιστεύετε ότι είστε καλοί αθλητές ακόμα και αν καπνίζετε θα πρέπει να ξέρατε ότι θα μπορούσατε να είστε πολύ καλύτεροι χωρίς να καπνίζετε.

Το να κουράζετε τη καρδιά και τους πνεύμονες μακροχρόνια δημιουργεί προβλήματα σε όλα τα συστήματα αφού τρέφονται μέσω των προηγουμένων. Αν κόβοντας το κάπνισμα δαπανούσατε, έστω, δέκα παλμούς λιγότερους το λεπτό φανταστείτε το καρδιακό όφελος μέσα σε ένα εικοσιτετράωρο.

Το ευχάριστο γεγονός είναι ότι με την οριστική διακοπή του καπνίσματος ένα μεγάλο μέρος των βλαβών είναι ιάσιμες. Ακόμη και μακροχρόνιοι καπνιστές μετά την ηλικία των 60 παρουσιάζουν καλύτερη πνευμονική και καρδιακή λειτουργία. Οι φλεγμονές των αεροφόρων οδών μειώνονται σημαντικά και έτσι ελαττώνονται τα συμπτώματα πολλών αποφρακτικών παθήσεων (άσθμα, βρογχίτιδα). Δέκα χρόνια μετά τη διακοπή του καπνίσματος ο κίνδυνος για καρκίνο του πνεύμονα μειώνεται στα επίπεδα ενός ατόμου που δε κάπνισε ποτέ, ενώ μπορεί να μειωθεί ο κίνδυνος στεφανιαίας νόσου στο μισό μετά από ένα χρόνο διακοπής του. Τέλος θα διαπιστώσετε σταματώντας το κάπνισμα το οικονομικό όφελος που θα έχετε το οποίο στη διάρκεια ενός έτους είναι αρκετά μεγάλο αν ήσασταν σταθεροί καπνιστές.

Υπάρχει ένας μύθος στις τάξεις όσων θέλουν να συνεχίσουν την επιβλαβή για την υγεία τους συνήθεια που έχει σχέση με την αύξηση του βάρους μετά τη διακοπή του καπνίσματος. Με επιστημονικές έρευνες που έχουν γίνει η διακοπή της νικοτίνης μπορεί να επιφέρει μια αύξηση του σωματικού βάρους, κάνοντας την ίδια διατροφή, γύρω στα 2-3 κιλά και μόνο για διάστημα ενός έτους. Αυτό αποδεικνύει ότι το χρόνο τον οποίο μέχρι σήμερα δαπανούσατε στο τσιγάρο δεν θα πρέπει να τον αφιερώσετε στο φαγητό. Υπάρχει ένα χρονικό κέρδος που πρέπει να το εκμεταλλευτείτε δημιουργικά. Αν όμως ακόμα αγχώνεστε για τα ελάχιστα κιλά που μπορεί να προσθέσετε σας πληροφορώ ότι αυτά δεν έχουν τη δυνατότητα να επηρεάσουν αρνητικά την υγεία σας ενώ το τσιγάρο την έχει.

Αν παρόλα τα στοιχεία που έχετε στη διάθεση σας συνεχίζετε να είστε καπνιστές προσέξτε τουλάχιστον τις παρακάτω συμβουλές.

  • Μην καπνίζετε σε κλειστούς χώρους όπου βρίσκονται και άλλοι άνθρωποι. Δεν φταίνε σε τίποτα να γίνουν παθητικοί καπνιστές αλλά ταυτόχρονα μην ξεχνάτε ότι γίνεστε και εσείς ταυτόχρονα ενεργητικός και παθητικός καπνιστής με χειρότερες συνέπειες.
  • Αερίζετε τακτικά τους χώρους που ζείτε τη μεγαλύτερη διάρκεια της ημέρας καθώς και τα ρούχα σας. Αδειάστε τακτικά τα τασάκια και καθαρίζετε συχνά το φίλτρο του κλιματιστικού του σπιτιού και του αυτοκινήτου σας.
  • Μην καπνίζετε μπροστά στα παιδιά σας. Εκτός του ότι είναι περισσότερο επιβλαβής ο καπνός στη μικρή ηλικία μη ξεχνάτε ότι αποτελείτε υπόδειγμα για αυτά, το ίδιο και οι συνήθειες σας.
  • Πίνετε μεγάλες ποσότητες νερού γιατί βοηθούν στη ρευστοποίηση και αποβολή των εκκρίσεων που δημιουργούνται από το κάπνισμα.
  • Κάντε οποιαδήποτε μορφή άσκησης. Αυτό θα βοηθήσει στη τόνωση της καρδιάς και των πνευμόνων αλλά ποτέ μην καπνίζετε μια ώρα πριν και μια μετά. Η καθιστική ζωή σε συνδυασμό με το κάπνισμα, το αλκοόλ και τη παχυσαρκία είναι τα αίτια σχεδόν των περισσότερων παθήσεων του σύγχρονου κόσμου.
  • Τρώτε πολλά φρούτα και λαχανικά που μειώνουν την οξειδωτική δράση του τσιγάρου.
  • Μην καπνίζετε πριν από μια επέμβαση γιατί μπορεί να επηρεάσει αρνητικά την έκβαση της.
  • Μην καπνίζετε μόλις ξυπνάτε γιατί ο οργανισμός σας βρίσκεται ακόμα σε μια κατάσταση όπου προσπαθεί να καθαρίσει και να αποκαταστήσει τυχόν απώλειες του οργανισμού σας.
  • Αν είστε καπνιστής και θέλετε να ασχοληθείτε με μια πολεμική τέχνη μην αμελήσετε να επισκεφθείτε ένα καρδιολόγο όπου θα του εξηγήσετε τι σκοπεύετε να κάνετε. Το κάπνισμα μπορεί να αποτελέσει εμπόδιο για κάποια πολεμική τέχνη που απαιτεί καλή φυσική κατάσταση. Αν ήδη ασχολείστε με πολεμικές τέχνες και είστε καπνιστής απαιτείται τακτικός ιατρικός έλεγχος για αποφυγή δυσάρεστων συνεπειών.
  • Τέλος, προσπαθήστε να σταματήσετε τα τσιγάρα που ανάβετε από συνήθεια και καπνίστε μόνο όταν νιώσετε έντονα την έλλειψη του, με αυτό τον τρόπο τουλάχιστον θα καταφέρετε να μειώσετε το κάπνισμα.

Αν δεν μπορείτε μόνοι σας να κόψετε το κάπνισμα ελάτε σε επαφή με κάποιο νοσοκομείο και ζητήστε τη βοήθεια τους, υπάρχουν ήδη σε πολλά δημόσια νοσοκομεία της χώρας μας ειδικά κέντρα διακοπής του καπνίσματος.